Kalendarium kina dwudziestolecia międzywojennego - klp.pl
Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
1930
Pojawia się animowana gwiazda familijnych filmów krótkometrażowych Betty Boop, stworzona przez Dave’a Fleischera.

Niemiecki dramat obyczajowy na motywach powieści Henryka Manna, opowiadający losy despotycznego profesora, którego zaczyna fascynować hipnotyczna piosenkarka – w tej roli aktorka i piosenkarka Marlena Dietrich. Pierwszy niemiecki film dźwiękowy Błękitny anioł wyreżyserował Josef von Strnberg. Obraz przyniósł Dietrich międzynarodowy rozgłos oraz zakaz rozpowszechniania w hitlerowskich Niemczech.

Ołeksandr Dowżenko, jeden z pionierów kina ukraińskiego kręci Ziemię – swoje największe dzieło, poetycko-filozoficzną opowieść o kolektywizacji na Ukrainie, w której widać ślady ekspresjonizmu, echa tradycji ludowej i wpływy kina poetyckiego. Jak podaje portal filmowy film.web, dzieło to jest opisywane jako "łabędzi śpiew" niemego kina.

1931
MGM kierowane przez Louisa B. Mayera, będące znakiem rozpoznawczym Hollywoodu, produkuje komedię kryminalną Proszę nam wybaczyć (Pardon Us) z Flipem (Stan Laurel) i Flapem (Oliver Hardy) w rolach głównych.

Charlie Chaplin reżyseruje i gra w swoim pierwszym filmie w „erze dźwięku” , w czarno-białym filmie niemym (nie uległ powszechnej presji i nie udźwiękowił go, prócz nagranej muzyki) Światła wielkiego miasta, który do swoich ulubionych zaliczał między innymi Orson Welles i Woody Allen. Praca nad filmem trwała aż 4 lata, co nie dziwi gdy dowiadujemy się, że np. Chaplin nakręcił aż 342 duble sceny kupowania kwiatów od niewidomej dziewczyny! Losy bezdomnego włóczęgi szukającego szczęścia w wielkim mieście i zakochanego w niewidomej kwiaciarce (w tej roli Virginia Cherrill) powiększyły i tak już duże grono wielbiciel niskiej postaci w meloniku i przydużym garniturze. Premierę uświetnił swoją obecnością sam Albert Einstein!

Niemiecki thriller o paradokumentalnym charakterze M - morderca (nie mylić z M jak morderstwo Alfreda Hitchcocka z 1954 roku!) w reżyserii Fritza Langa (jego pierwszy film dźwiękowy) z Peterem Lorre i Otto Wernicke bije rekordy oglądalności. Opowieść o grasującym po Berlinie pedofilu-mordercy nadal wywołuje w widzach przerażenie, a słowa wypowiedziane przez Hansa Beckerta (Lorre) przed „ławą przysięgłych” złożoną z kryminalistów paraliżują:
Chcę uciec... Uciec od siebie!... Ale to niewykonalne. Nie potrafię. Nie mogę uciec... Ktoś myśli, że wie jak to jest być mną? Jak jestem zmuszony by grać.


Amerykański horror na podstawie opowiadania Mary Shelley Frankenstein, z niezapomnianym angielskim aktorem, autorem przejmującej kreacji - Borisem Karlofem w roli tytułowej. Reżyser kultowego dzieła James Whale jako pierwszy w pełnometrażowym filmie fabularnym wykorzystał 360-stopniowe ujęcie panoramiczne.

1932
Początek kariery filmowej Shirley Temple, największej dziecięcej gwiazdy w dziejach kina i najmłodszej laureatki Oscara (w 1934 roku w wieku 6 lat otrzymała Nagrodę specjalną). Ulubione dziecko złotej ery Hollywood było swoistą maskotką reżyserów i mediów (i nie tylko jak się okazuje – gdy w lach 30. zobaczył ją premier Chile Arturo Alessandri, wymógł na marynarce wojennej swego kraju, by uznała ją za swoją maskotkę). Jej mama kręciła włosy dziewczynki przed każdym nagraniem tak, aby Shirley miała zawsze 52 loki.

Ludzie w hotelu - amerykański melodramat w reżyserii Edmunda Gouldinga na podstawie powieści Menschen im Hotel autorstwa Austriaczki Vicki Baum. Obraz nagrodzony Oscarem dla Najlepszego Filmu Roku 1931/1932. W rolach głównych wystąpili Greta Garbo, Joan Crawford (w żadnej ze scen nie występują one w jednym planie, tak bardzo się nie lubiły!) i John Barrymore.

1933
Opowieść o seksualnych fascynacjach mężatki, czechosłowacko-austriacki film Gustava Machat Ekstaza wywołał skandal obyczajowy, ze względu na odważne jak na lata 30. sceny erotyczne z naga aktorką Hedy Lamarr (np. przez 10 minut pływała nago w rzece). Jej mąż - biznesmen Fritz Mandl - bezskutecznie próbował wykupić wszystkie kopie tego przełomowego dzieła, zakazanego np. w hitlerowskich Niemczech (ponieważ Hedy była Żydówką).

Biograficzne dzieło brytyjskiego kina Prywatne życie Henryka VIII, podejmujące temat dziejów małżeństw monarchy w reżyserii Alexandra Korda z mistrzem Ala Pacino Charlesem Laughtonem w roli głównej przykładem żartobliwego ujęcia problemu historycznego.

Satyryczny musical Kacza zupa najlepszym filmem rodzeństwa aktorów teatralnych i filmowych – braci Marx, i jedną z najlepszych komedii na świecie. Do historii kina przeszły postacie Rufusa T. Firefly’ego (Groucho Marx), Pinky’ego (Harpo Marx), Chicioliniego (Chico Marx) oraz Boba Rollanda (Zeppo Marx).

King Kong, pierwszy film o gigantycznej małpie atakującej Nowy Jork w reżyserii byłych wrestlerów Meriana C. Coopera oraz Ernesta B. Schoedsacka z Fay Wray w roli obiektu uczuć zwierzaka.

Radziecki musical komediowy z piosenkami protoplasty rosyjskiego jazzu Izaaka Dunajewskiego Świat się śmieje zainspirowany amerykańskimi burleskami w reżyserii Grigory Aleksandrova z Leonidem Utiosowem i Lubową Orłową w rolach Kostka Potiechina i Anyuty.

Popeye the Sailor
– pierwszy, krótkometrażowy film rysunkowy z kultowym Papajem, czyli amerykańskim bohaterem kominku Popeyeem, stworzonym przez Elziego Crislera Segara. Wszyscy chyba wiedzą o sympatiach i wrogach porywczego marynarza: nienawidzi Brutusa (Bluto), z którym po zjedzeniu puszki szpinaku stacza zacięte bójki, zaś kocha Oliwię (Olive Oil).

1934
Amerykański niezależny producent filmowy, założyciel filmy Samuel Goldwyn Studio - Samuel Goldwyn, który dzięki swojemu wyczuciu do produkowania cenionych filmów z współpracował z najbardziej znanymi scenarzystami, reżyserami i aktorami, kupuje prawa do sfilmowania Czarnoksiężnika z krainy Oz.

Do kin wchodzą Ich noce - czarno-biała komedia romantyczna w reżyserii Franka Capry z niezapomnianymi rolami Clarka Gable`a i Claudette Colbert. Ta ekranizacja powieści Samuela Hopkinsa Adamsa – Night Bus, stała się jednym z najsłynniejszych filmów w złotej erze Hollywood, zapewniając słabo wówczas prosperującej i dopiero wchodzącej na rynek młodej wytwórni Columbia Pictures Corporation status giganta (ostatnio wypuściła między innymi takie hity jak Spider-Man czy Kod da Vinci). Historia niespodziewanego uczucia, które połączyło buntowniczą córkę bogacza Ellie Andrews i dziennikarza Petera Warne`a zdobyła tzw. Wielki szlem, czyli inaczej Oscarowego Pokera - pięć statuetek w najważniejszych kategoriach:
Najlepszy film - wytwórnia Columbia
Najlepsza reżyseria - Frank Capra
Najlepszy scenariusz (adaptowany) - Robert Riskin
Najlepszy aktor pierwszoplanowy - Clark Gable
Najlepsza aktorka pierwszoplanowa - Claudette Colbert
Po Ich nocach udało się to tylko dwóm filmom: Lotowi nad kukułczym gniazdem z 1975 roku z Jackiem Nicholsonem oraz Milczeniu owiec z 1991 roku z mistrzowskimi kreacjami Anthony Hopkinsa i Jodie Foster.
O popularności i aktualności komediowych gagów filmu świadczy fakt, iż w czerwcu 2008 roku Amerykański Instytut Filmowy umieścił go na 3 miejscu na liście „10 najlepszych komedii romantycznych wszech czasów”.

Francuz Jean Vigo kręci melancholijną, poetycką opowieść o małżeństwie pływającym na barce rzecznej, komediodramat Atalanta. Muzykę komponuje Maurice Jaubert, autor ścieżki do hitu z 1939 roku Brzask.

Sześcioletnia Shirley Temple występuje w 9 produkcjach, co ostatecznie przypieczętowuje jej niekwestionowany status gwiazdy. Wciela się w rolę Penelope Day (Teraz i zawsze), Marthy Jane (Mała panna Marker), Shirley Dugan (Rewolucja śmiechu), Shirley Blade (Bright Eyes), Shirley (Zmiana serc), Betty Shaw (Mandalay), Joan Connelly (Carolina), Mary Doran (Now I`ll Tell) oraz Shirley Ellison (Tajemnica małej Shirley).

1935
Krótkometrażowy film Thicker than water Jamesa W. Horne’a z Flipem i Flapem powoduje salwy śmiechu widowni.

Melodramatyczny romans Anna Karenina Clarence’a Browna na podstawie rosyjskiej powieści Lwa Tołstoja z Gretą Garbo w roli tytułowej i Robertem Warwickem w roki pułkownika Wrońskiego.

Do kin trafia Kapitan Blood – przygodowy kostiumowy klasyk kina o tematyce pirackiej na podstawie powieści włosko-brytyjskiego pisarza Rafaela Sabatiniego w reżyserii Michaela Curtiza z Errolem Flynem, najodważniejszym bohaterem filmów przygodowych wyprodukowanych w Hollywood w latach 30. i 40., a prywatnie człowiekiem schorowanych i uzależnionym od opium i alkoholu w głównej roli nieustraszonego korsarza podróżującego po wodach mórz południowych.

Panowie w cylindrach - amerykański film muzyczny z 1935 roku w reżyserii Marka Sandricha, czwarty z dziesięciu, w których wystąpił wspólnie niezapomniany taneczny duet: Fred Astaire (najpopularniejszy aktor wśród tancerzy i najlepszy tancerz wśród aktorów; ludzka Myszka Miki) i Ginger Rogers (ikona kina, najlepiej opłacana aktorka roku 1942). Film będący ekranizacją sztuki Alexandra Faragó i Aladara Laszko zdobył cztery nominacje do Oscarów, a w 2006 roku zajął 15 miejsce na liście”25 najlepszych musicali wszech czasów” według Amerykańskiego Instytutu Filmowego.

1936
Do kina wchodzi kostiumowy melodramat Dama Kameliowa, adaptacja powieści Aleksandra Dumasa ojca w reżyserii George’a Cukora, któremu odebrano nakręcenie Przeminęło z wiatrem z powodu kłótni z producentem Davidem O. Selznickiem. W rolę Marguerity (prywatnie swoją ulubioną ze wszystkich w karierze, co widać w jej naturalnym sposobie „grania”) wciela się gwiazda MGM Greta Garbo. Zagrała w 27 filmach, by w 1941 roku, mając zaledwie 37 lat porzucić kino i przenieść się do Nowego Jorku.

Charlie Chaplin reżyseruje i gra w swoim ostatnim niemym filmie (nakręconym prawie dziesięć lat po wprowadzeniu dźwięku), satyrycznym obrazie Dzisiejsze czasy, w którym słychać słynną piosenkę Titina.

Jestem niewinny
- pierwszy amerykański film niemieckiego reżysera Fritza Langa. To dramatyczna historia podejmująca problematykę linczu. W rolę Joe Wilsona, napisaną na podstawie historii Thomasa Harold Thurmonda i Johna Maurice, którzy zostali zlinczowani przez mieszkańców San Jose za uprowadzenie syna właściciela jednego ze sklepów, wcielił się Spencer Tracy.

1937
Ważne wydarzenie w historii kinematografii. Do kina wchodzi pierwszy pełnometrażowy film animowany oparty jest na bajce braci Grimm - Królewna Śnieżka i siedmiu krasnoludków wyprodukowany przez wytwórnię Walta Disneya. 23 lutego 1939 niezwykły obraz wyróżniono specjalnym Oscarem - jednym dużym i siedmioma małymi. Prezesowi wytwórni wręczyła go dziewięcioletnia wówczas Shirley Temple. W uzasadnieniu werdyktu czytamy:
Dla Walta Disneya za Królewnę Śnieżkę i siedmiu krasnoludków, pionierskie osiągnięcie na polu animacji filmowej, które oczarowało miliony.


Jean Renoir, syn wielkiego malarza Augusta, kręci Towarzyszy broni – francuski dramat wojenny o losach lotników, jeńców francuskich w niemieckim obozie podczas I wojny światowej z Jeanem Gabinem w roli kapitana de Boieldieu. Tytuł ze względu na treści, które nie spodobały się nazistom, został zakazany między innymi w Jugosławii.

Ważny moment w historii polskiego kina. Powstaje Dybuk - polski dramat w całości nakręcony w języku jidysz o miłości ubogiego Choena i pochodzącej z zamożnej rodziny Lei w reżyserii płodnego i ważnego twórcy okresu międzywojnia Michała Waszyńskiego. W latach 1929-1939 zrealizował 41 produkcji.

1938
Rozpoczyna się casting mega produkcji lat 30. – musicalu przygodowego Czarnokiężnik z krainy Oz. O tytułową rolę Czarnoksiężnika ubiegali się między innymi W.C. Fields i Ed Wynn. Do roli Emily Gale były brane pod uwagę Sarah Padden i May Robson. W Dobrą Wróżkę chciały się przemienić Fanny Brice i Beatrice Lillie, a w Cynowego Drwala - Buddy Ebsen. Marzeniem Shirley Temple była rola Doroty Gale, a Freda Stone’a – Stracha na Wróble.

Ostatecznie zatrudniono: Judy Garland (Doroty Gale), Franka Morgana (Czarnoksiężnik z Oz), Ray’a Bolgera (Strach na Wróble), Jacka Haley’a (Cynowy Drwal), Berta Lahra (Tchórzliwy Lew), Billie Burke (Dobra Wróżka z Północy) oraz Margaret Hamilton (Zła Czarownica z Zachodu).

Kostiumowy melodramat psychologiczny Jezebel, nazywany czarno-białą wersją Przeminęło z wiatrem (wówczas na etapie produkcji) rozgrywający się na amerykańskim Południu w reżyserii Wiliama Wylera z Bette Davis (Oskar za najlepszą rolę kobiecą) i Henrym Fondą.

Do kin wchodzi historyczny dramat wojenny Aleksander Newski na podstawie biografii Aleksandra Newskiego. Dzieło Siergieja Eisensteina i Dmitra Vasilyeva z Nikołajem Czerkasowem w roli głównej spodobało się nawet Stalinowi, który przyznał mu specjalną nagrodę „Order Lenina”. W filmie wykorzystano montaż polifoniczny.

1939
Premiera mega hitu kasowego międzywojennego kina – historii romantycznej miłości Przeminęło z wiatrem, rozgrywającej się w scenerii amerykańskiego Południa reżyserii Victora Fleminga (na podstawie nagrodzonej Pulitzerem powieści po tym samym tytułem Margaret Mitchell). W roli kapryśnej Scarlett (dokładnie: Katie Scarlett O`Hara Hamilton Kennedy Butler) wystąpiła niezrównana Vivien Leigh, a w Rhetta Butlera wcielił się nonszalancki Clarke Gable. Arcydzieło otrzymało aż 13 niminacji do nagrody Akademii Filmowej. Uhonorowano je aż 8 Oscarami (najlepszy film, najlepsza aktorka, najlepsza aktorka w roli drugoplanowej, reżyseria, scenariusz, scenografia, zdjęcia oraz nagroda specjalna dla Williama Camerona Menziesa za szczegółowe odwzorowanie epoki).

Przeminęło z wiatrem (…) odniosło sukces już w chwili premiery. Co do obsady Clarka Gable’a w roli Retta nie było wątpliwości. O rolę Scarlett ubiegały się największe aktorki Hollywood. Odpadły m. in. Katharine Hepburn i Betce Davis, najbliższa sukcesu była Paulette Goddard, kiedy ogłoszono że wybór padł na Angielkę Vivien Leigh – J. Naughton, Kino, Warszawa 1999, s. 43.

Francuska historia tragicznej, przypadkowej śmierci opowiedziana w poetyckim melodramacie Brzask (reżyseria Marcel Carné, wystąpiły gwiazdy francuskiego międzywojennego kina: Jean Gabin, Marcel Pérès oraz Jules Berry).

Francuski komediodramat Reguły gry w reżyserii syna słynnego impresjonistycznego malarza Pierra Augusta - Jeana Renoira.

Jeden z najsłynniejszych klasycznych westernów Dyliżans w reżyserii czterokrotnego zdobywcy Oscara Johna Forda z kultowym Johnem Waynem (80. film w jego karierze!), będący początkiem wieloletniej współpracy artystów. W filmie jest wszystko co powinno być w opowieści rodem z Dzikiego Zachodu: pistolety, Indianie, pościgi, kowboje, no i przede wszystkim niezastąpiony, nonszalancki sposób poruszania się legendy Hollywood - Wayne’a.


strona:   - 1 -  - 2 - 

Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


  Dowiedz się więcej
1  Streszczenie Ikara
2  Geneza dramatu „W małym dworku”
3  Julian Przyboś – życiorys



Komentarze: Kalendarium kina dwudziestolecia międzywojennego

Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)
Imię:
Komentarz:
 





Streszczenia książek
Tagi: